Lektury   •   Analizy i interpretacje wierszy   •   Motywy literackie   •   Epoki                                                                                                          

Przesłanie Pana Cogito - analiza i interpretacja

© - artykuł chroniony prawem autorskim - zasady korzystania


Wyłącz reklamy na

miesiącrok



Polub nas na Facebooku:


Udostępnij artykuł:
„Przesłania Pana Cogito” jest chyba najbardziej znanym i cytowanym wierszem Herberta. Jest to ostatni utwór ze zbioru „Pan Cogito” i stanowi jego przesłanie. Wymyślona przez autora postać Pana Cogito, który pojawia się w wielu wierszach, nie tylko z tego tomu, jest alter ego poety, formą ironicznego dystansu do samego siebie. Imię bohatera nawiązuje do maksymy „Cogito ergo sum” i oznacza „Pan Myślę”.




- klp.pl bez reklam, 30 dni tylko 1,23 zł. Zamów teraz!

Głównym przesłaniem utworu jest zawezwanie odbiorcy do heroizmu mimo wszystko, heroizmu bezinteresownego, nieoczekującego nagrody za swoje czyny ani tu, ani w zaświatach. Nagrody są bowiem niczym. Poza granicą śmierci znaleźli się wielcy bohaterowie, którzy poszli

“do ciemnego kresu po złote runo nicości”.

Owo oksymoroniczne wyrażenie „złote runo nicości” odsyła czytelnika do mitu o Jazonie, które było dla bohatera nagrodą za dokonanie wielu chwalebnych czynów. Nagroda za heroizm okazuje się jednak bezwartościowa – gdyż jest to „runo nicości”. Tragizm ludzkiego losu polega na tym, że mimo starań o nagrodę nie otrzymujemy nic. Nakaz heroizmu ma więc inne podstawy.

W utworze przedstawiona została droga życia pomiędzy inicjacją (powtórnymi narodzinami) a śmiercią. Powtórnymi narodzinami jest ocalenie (rozumiane być może jako ocalenie z wojny):

“ocalałeś nie po to aby żyć
masz mało czasu trzeba dać świadectwo”

Czasownik „żyć” z końca pierwszego zacytowanego wersu nie odnosi się do życia jako takiego, ale raczej do życia, z które czerpie się przyjemności. Podmiot uważa, że życie nie jest celem samym w sobie, nie jest celem, do którego należy dążyć. To pokusa, której należy się przeciwstawić na rzecz „dawania świadectwa” - świadectwa wartościom, które stworzyły i usensowniają naszą kulturę.

Podmiot liryczny nawołuje adresata do odwagi:

„bądź odważny gdy rozum zawodzi bądź odważny
w ostatecznym rachunku jedynie to się liczy”

Nakazuje on także gniew wobec krzywdy i poniżania innych, pogardy dla „szpiclów, katów, tchórzy”, choć oni i tak wygrają. Nawołuje więc do odwagi z góry skazanej na przegraną.

Owa przegrana nie jest jednak bez wartości – to dziedzictwo kulturowe Europy nadaje jej wartość. Pan Cogito odwołuje się tutaj do dziedzictwa greckiej mitologii (odniesienie się do złotego runa) i Biblii (droga Izraelitów przez pustynię po wyjściu z Egiptu):

strona:   - 1 -  - 2 - 
autor:

Małgorzata Haze -



Drukuj  Wersja do druku     Wyślij  Wyślij znajomemu   Wyślij Popraw/rozbuduj artykuł


czytaj inne ściągi z serwisów maturalnych


Komentarze
artykuł / utwór: Przesłanie Pana Cogito - analiza i interpretacja



  • Przesłanie Pana Cogito - analiza i interpretacja - Madzik (madzia1252 {at} wp.pl)
    Czy myslicie ze to sie nadaje do prezentacji maturalnej ?? temat człowiek w konfrontacji z losem głowny problem literatury XX wieku zbiezr argumenty za lub przeciw takiemu strwierdzeniu...


  • Przesłanie Pana Cogito - analiza i interpretacja - grizzly ()
    Interpretacja ciekawa lecz ... brak mi czegoś. Uważam, że Herbert wprost nawiązuje do losu ludzi którzy pozostali wierni swej niepodległej ojczyźnie po 1944 roku. Jest to wezwanie do życia z godnością i dochowania wierności aż po kres, bez oczekiwania na nagrodę. Żyć trzeba było wśród ludzi złamanych "tych co na kolanach", wśród obojętnych "odwróconych plecami" oraz "obalonych w proch" tzn. wśród prochów żołnierzy wyklętych zgładzonych w okupowanym kraju, również przez polskich Kainów. Pan Cogito wzywa do dawania świadectwa temu co warte jest ofiary życia. Wymaga to jednak odwagi. Zwłaszcza w sytuacjach gdy rozum zawodzi, gdy brak nadziei na zwycięstwo. Nawet wtedy jednak nie można pozostać obojetnym na los "poniżonych i bitych". Pomocna niech będzie "siostra Pogarda" dla tych co się skundlili. "Nie przebaczaj zaiste nie w twojej mocy przebaczać w imieniu tych których zdradzono o świcie" - czy ktoś może sobie rościć prawo do przebaczania w imieniu pomordowanych polskich patriotów? Czuwaj ... wstań i idź w poszukiwaniu dobra do którego możesz tylko dążyć, bo na Ziemi go nie zdobędziesz. Zapłaty za to nie dostaniesz poza odrzuceniem, "chłostą śmiechu" lub "zabójstwem na śmietniku" . Bądź wierny prawdzie i swym wartościom - one same w sobie są nagrodą. Tylko tak można życie przeżyć godnie, na miarę największych ludzkich bohaterów. Bądź wierny Idź. Bądź człowiekiem.


  • Przesłanie Pana Cogito - analiza i interpretacja - Plotkara (wiem.ze.mnie.kochacie.wasza.p {at} wp.pl)
    Artykuł bardzo dobry. Wytłumaczenie pod kątem poszczególnych metafor. Przy każdej jest geneza, chociaż do tej która była mi najbardziej potrzebna o "ciemnej gwieździe" jest bardzo oględna...


  • Przesłanie Pana Cogito - analiza i interpretacja - Seban (seban06 {at} op.pl)
    Analiza dobra a to ze nie jest poukladana strofa ppo strofie to juz inna sprawa bo sens wiersza jest przectawiony bardzo dobrze a reszta niezawarta jest oczywista i wynika z tego co jest tutaj napisane:) pozytyw


  • Przesłanie Pana Cogito - analiza i interpretacja - basia (basia.bg {at} interia.pl)
    dobra analiza,choć można było napisać bardziej szczegółowo. przeplatana.ja osobiście wolę interpretacje od początku do końca zgodne z wierszem - interpretacje strofy po strofie z analizą. ocena pozytywna


  • przesłanie pana cogito - Zwisek ()
    świetna interpretacja..ale i tak lepiej odwołać sie do pozycji pana jack łukaasiewicza gdyż tam jest jego cała interpretacja tego wiersza a nie tylko poszczególne fragmenty


  • Przesłanie Pana Cogito - analiza i interpretacja - Eonir (eonir.minitokyo.net {at} gmail.com)
    Bardzo dobry artykuł, spodobał mi się(choć wcale nie potrzebowałem go do analizy "Przesłania..." ). Można by złożyć wnioski i spostrzeżenia(łatwe do odnalezienia w Google) w jeden duży artykuł.




Dodaj komentarz


Imię:
E-mail:
Tytuł:
Komentarz:
 




Zbigniew Herbert - studia, matura, korepetycje i konsultacje on-line
Matura i studia z klp.pl. Zobacz inne serwisy Kulturalnej Polski
reklama, kontakt - Polityka cookies